12 Bài Thơ - Trương Quỳnh Như

Có thể nói mối tình Phạm Thái - Trương Quỳnh Như là một trong những mối tình độc đáo của văn học sử Việt Nam. Tình yêu đã giúp Trương Quỳnh Như dệt nên một số bài thơ như Sơ âm cổ tự, Tặng ông Chiêu Lì về quê (Chiêu Lì là hiệu của Phạm Thái) và 12 bài thơ Nôm Đường luật ứng với 12 múi giờ trong ngày thể hiện tâm trạng nhớ thương người yêu da diết. Đây cũng là điều mới lạ, hiếm hoi có tính “bứt phá” của phụ nữ dưới thời phong kiến. Còn với Phạm Thái, từ mối tình với cô gái tài sắc họ Trương đã giúp ông viết nên Cầm tháo, Thuật hoài, Văn triệu linh Trương Quỳnh Như..., đặc biệt là Văn tế Trương Quỳnh Như và Sơ kính tân trang - truyện thơ Nôm gồm 1484 câu, chủ yếu là thơ lục bát xen một vài bài Đường luật, với một kết cấu khác lạ so với các truyện thơ Nôm nước ta thời trung đại. Truyện thơ Sơ kính tân trang, Văn tế Trương Quỳnh Như cùng với bài Chiến tụng Tây Hồ nổi tiếng trước đó đã đưa Phạm Thái trở thành nhà thơ lớn của lịch sử văn chương Việt Nam. (Nhà Thơ Phan Hoàng - Kiến Thức Ngày Nay)

GIỜ TÝ
Giờ Tý canh khuya, thở giáp canh,
Giận ai, thổn thức rộn trăm tình.
Ngửa nghiêng đôi ngả ai là bạn
Trằn trọc đòi nau thấy những mình!
Một tấm sắt son đà gắn bó,
Mấy điều trăng gió cũng màng tênh.
Thôi thôi dặn hãy làm thinh vậy,
Mọi nỗi chung riêng hãy để dành.

GIỜ SỬU
Đằng đẵng canh dài khá trách đêm,
Đìu hiu giờ sửu giấc nào êm!
Tiếng hàn niêm niện, hơi sương lạnh,
Trận hoạ thang nồng, dạ sắt mềm.
Eo óc giục người, gà nội quạnh,
Véo von gọi khách, dế bên thềm.
Vắt tay ngang mặt, mong chờ sáng,
Thấy sáng mà sầu đã lại thêm.

GIỜ DẦN
Giờ dần eo óc lộ vừng hồng,
Nghĩ nỗi chung tình bận tấm lòng.
Điếu thuốc tỉnh sau không ý vị,
Chén chè nịnh tính kém hương phong.
Biết ai lứa bạn làm khuây khoả?
Dẫu mấy tôi đòi chẳng não nùng
Rầu rĩ thế này, buồn thế ấy,
Sầu riêng thấy mặt mới là xong.

GIỜ MÃO
Mão thì đến bữa tưởng là vui,
Đến bữa mà sao vẫn ngậm ngùi?
Đữa gắp ngập ngừng không thấy miếng,
Miệng ăn mặn lạt chẳng ra mùi.
Thức ngon, vật lạ băn khoăn đứng…
Của đắng, đồ cay gắng gỏi ngồi
Nhiều ít bây giờ ai ép uổng,
Cũng mong qua bữa tếch cho rồi.

GIỜ THÌN
Điểm trang rồi bữa, khắc giờ thìn.
Tiếc việc trong nhà, lại việc riêng.
Ngõ hạnh đi về, chân ngại bước,
Vườn hoa tươi ủ, mắt khôn nhìn.
Đường kia ngơ ngẩn không khi ngãng
Nỗi nọ trông mong ước mấy mấy tin.…

GIỜ TỴ
Còn đương ngẫm nghĩ, hay đương bàn
Thấm thoát trông chừng phút tị sang.
Khách khứa dập dìu khôn đãi hoạ,
Văn thơ trễ nải biếng lo toan.
Nghĩ mình vi tiện nên nông nỗi,
Ít kẻ tâm tình được thở than.
Cũng muốn khuây mà khuây chẳng được,
Thanh niện, này dễ kém hồng nhan.

GIỜ NGỌ
Buổi ngọ, đương hồi bóng phất phơ,
Lửa tương tư đã chất nên lò.
Đói no dầu chịu nào bùi ngọt?
Son phấn vui gì sự điểm tô?
Cậy rắp lánh mình miền tháo dã,
Song còn bận bước chốn thành đô
Thôi đừng thắc mắc làm chi nữa,
Đã chắc đinh ninh lúc dặn dò.

GIỜ MÙI
Giọng thảm giờ mùi chẳng đấu thưng,
Vì ai nên nỗi, cũng vì chừng…
Mượn vây sơn thuỷ làm khuây khoả,
Chất lửa tương tư để cháy bùng.
Cách điệu dịu dàng nào kẻ biết?
Áo khăn xôi xốc để ai nâng?
Những là rầu rì là buồn bực,
Trăm vẻ đào hồng cũng dửng dưng.

GIỜ THÂN
Ban chiều, bóng đã xế về thân,
Sực tưởng nguồn cơn nỗi ái ân.
Chẳng dám học ai trau chuốt ngọc,
Màng bao mượn khách chuyện trò xuân.
Thẩn thơ…Tưởng lúc bấy giờ trông thấy mặt,
Đỡ vui nửa khắc, giá nghìn cân.

GIỜ DẬU
Dậu về buổi tối, tủi duyên thầm,
Bỗng thấy ai như… đã lại nhầm!
Rắp hỏi người Hàn, sao quạnh bếp?
Nào ai nàng Mạnh chẳng bưng mâm?
Cợt cười mấy truyện, không đề hoạ,
Ca đọc ba câu, vắng tiếng tăm.
Chợt tỉnh, tâm tình năm nỉ vậy,
Đèn xanh, giong bóng ngại không nằm.

GIỜ TUẤT
Giờ tuất canh sang được mấy phần,
Càng thêm ngao ngán bận lòng xuân.
Nguyệt mờ, trướng ngọc, khôn êm giấc,
Gió lạnh, rẻm hoa, ngại lẻ chân.
Nghĩ nỗi tình nay, khôn kẻ biết,
Tưởng điều tâm sự, mấy người thân?
Bóng dần dầu tỏ dầu không tỏ,
Tài tử giai nhân vẫn nợ nần.

GIỜ HỢI
Hợi sang, xanh biếc ngọn đèn tàn
Gượng đốt, lò vàng ngại với hương...
Canh gà eo óc, khua bên trướng,
Hồi cuốc băn khoăn giục dưới tường
Mấy kẻ chung tình, ai đã nhắp?
Hay còn trằn trọc nỗi người thương?
Nhãn:
edit